Το 2023 ήταν το θερμότερο έτος του πλανήτη που έχει καταγραφεί με σημαντική διαφορά και πιθανότατα το θερμότερο στον κόσμο τα τελευταία 100.000 χρόνια, δήλωσε την Τρίτη η Υπηρεσία Κλιματικής Αλλαγής Copernicus (C3S) της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Οι επιστήμονες ήταν σχεδόν βέβαιοι αφού τα κλιματικά ρεκόρ καταρρίφθηκαν επανειλημμένα μέσα στο έτος. Από τον Ιούνιο, κάθε μήνας είναι ο πιο ζεστός στον κόσμο που έχει καταγραφεί σε σύγκριση με τον αντίστοιχο μήνα των προηγούμενων ετών.
«Αυτή ήταν μια πολύ εξαιρετική χρονιά, από πλευράς κλίματος… σε ένα δικό της πρωτάθλημα, ακόμη και σε σύγκριση με άλλα πολύ ζεστά χρόνια», δήλωσε ο διευθυντής της C3S Carlo Buontempo.
Η C3S επιβεβαίωσε οτι το 2023 ήταν το πιο ζεστό έτος στα παγκόσμια ρεκόρ θερμοκρασίας που χρονολογείται από το 1850. Εάν ελεγχθεί με αρχεία παλαιοκλιματικών δεδομένων από πηγές όπως δακτυλίους δέντρων και φυσαλίδες αέρα σε παγετώνες, ο Buontempo είπε ότι είναι “πολύ πιθανό” να είναι η θερμότερη χρονιά των τελευταίων 100.000 ετών.
Κατά μέσο όρο, το 2023 ο πλανήτης ήταν 1,48 βαθμούς Κελσίου θερμότερος από ό,τι στην προβιομηχανική περίοδο 1850-1900, όταν οι άνθρωποι άρχισαν να καίνε ορυκτά καύσιμα σε βιομηχανική κλίμακα, εκλύοντας διοξείδιο του άνθρακα στην ατμόσφαιρα.
Οι κυβερνήσεις συμφώνησαν στη Συμφωνία του Παρισιού του 2015 να προσπαθήσουν να αποτρέψουν την υπερθέρμανση του πλανήτη ώστε να μην ξεπεράσει τους 1,5 βαθμούς Κελσίου, για να αποφύγουν τις πιο σοβαρές συνέπειές της.
Ο κόσμος δεν έχει παραβιάσει αυτόν τον στόχο – ο οποίος αναφέρεται σε μια μέση παγκόσμια θερμοκρασία 1,5 C για δεκαετίες – αλλά η C3S είπε ότι οι θερμοκρασίες είχαν ξεπεράσει το επίπεδο σχεδόν τις μισές ημέρες του 2023 που αποτέλεσαν «τρομερό προηγούμενο».
Παρά τον πολλαπλασιασμό των κλιματικών στόχων των κυβερνήσεων και των εταιρειών, οι εκπομπές CO2 παραμένουν πεισματικά υψηλές. Οι παγκόσμιες εκπομπές CO2 από την καύση άνθρακα, πετρελαίου και φυσικού αερίου έφθασαν σε επίπεδα ρεκόρ το 2023. Πέρυσι, η συγκέντρωση CO2 στην ατμόσφαιρα αυξήθηκε στο υψηλότερο επίπεδο που έχει καταγραφεί, 419 μέρη ανά εκατομμύριο, ανέφερε η C3S.
Ήταν επίσης το πρώτο έτος κατά το οποίο κάθε μέρα ήταν πάνω από 1C θερμότερη από τους προ-βιομηχανικούς χρόνους. Για πρώτη φορά, δύο ημέρες -και οι δύο τον Νοέμβριο- ήταν κατά 2C θερμότερες από ό,τι στην προβιομηχανική περίοδο, ανέφερε η C3S.
Το 2022, ήταν 0.17 βαθμούς Κελσίου θερμότερο από το 2016, την προηγούμενη πιο θερμή χρονιά έως τώρα.Παράλληλα με την κλιματική αλλαγή που προκαλείται από τον άνθρωπο, το 2023 οι θερμοκρασίες ενισχύθηκαν από το καιρικό φαινόμενο Ελ Νίνιο, το οποίο θερμαίνει τα επιφανειακά ύδατα στον ανατολικό Ειρηνικό Ωκεανό και συμβάλλει σε υψηλότερες παγκόσμιες θερμοκρασίες.
Αύξηση των ακραίων καιρικών φαινομένων
Κάθε κλάσμα αύξησης της θερμοκρασίας προκαλεί ακραίες και καταστροφικές καιρικές καταστροφές. Το 2023, αυξήθηκαν οι θάνατοι από τους καύσωνες στην Κίνα και την Ευρώπη. Ακραίες βροχοπτώσεις προκάλεσαν πλημμύρες σκοτώνοντας χιλιάδες ανθρώπους στη Λιβύη και τον Καναδά, ενώ ήταν η χειρότερη χρονιά των πυρκαγιών που έχει καταγραφεί.
«Οι συγκρίσιμες μικρές αλλαγές στις παγκόσμιες θερμοκρασίες έχουν τεράστιες επιπτώσεις στους ανθρώπους και στα οικοσυστήματα», δήλωσε η Friederike Otto, κλιματολόγος που ηγείται της παγκόσμιας ερευνητικής συνεργασίας World Weather Attribution. «Κάθε δέκατο της θερμοκρασίας έχει σημασία», πρόσθεσε.
Κλιμακώνονται οι οικονομικές συνέπειες
Οι οικονομικές συνέπειες της κλιματικής αλλαγής κλιμακώνονται επίσης. Οι ΗΠΑ υπέστησαν τουλάχιστον 25 κλιματικές και καιρικές καταστροφές με ζημιές που ξεπέρασαν το 1 δισεκατομμύριο δολάρια, σύμφωνα με στοιχεία του Εθνικού Κέντρου Περιβαλλοντικής Πληροφόρησης. Οι παρατεταμένες ξηρασίες κατέστρεψαν τις καλλιέργειες σόγιας στην Αργεντινή και το σιτάρι στην Ισπανία.
