Μία από τις ισχυρότερες ηλιακές καταιγίδες των τελευταίων δεκαετιών βρίσκεται σε εξέλιξη, προκαλώντας έντονη ανησυχία στην επιστημονική κοινότητα αλλά και στις αρμόδιες αρχές που παρακολουθούν τον διαστημικό καιρό.
Σύμφωνα με το Αμερικανικό Κέντρο Πρόβλεψης Διαστημικού Καιρού (SWPC), το φαινόμενο κατατάσσεται στο επίπεδο G4 της πεντάβαθμης κλίμακας γεωμαγνητικών καταιγίδων και θεωρείται η ισχυρότερη από το 2003.
Πώς προκλήθηκε η καταιγίδα
Η καταιγίδα προκλήθηκε από ισχυρή ηλιακή έκρηξη που σημειώθηκε τη Δευτέρα, εκτοξεύοντας τεράστιες ποσότητες φορτισμένων σωματιδίων προς τη Γη.
Όταν τα σωματίδια αυτά έφτασαν στο μαγνητικό πεδίο του πλανήτη, προκάλεσαν έντονες γεωμαγνητικές διαταραχές, οι οποίες καταγράφονται ως καταιγίδα υψηλής έντασης.
Ο ειδικός του SWPC, Σον Ντολ, ανέφερε πως το φαινόμενο σχετίζεται με την αυξημένη ηλιακή δραστηριότητα που παρατηρείται το τελευταίο διάστημα, καθώς ο Ήλιος βρίσκεται σε φάση μέγιστης δραστηριότητας.
Πιθανές επιπτώσεις σε υποδομές
Οι αρμόδιες αρχές βρίσκονται σε αυξημένη επιφυλακή, καθώς φαινόμενα αυτής της έντασης ενδέχεται να προκαλέσουν:
🔹 Προβλήματα σε δίκτυα ηλεκτροδότησης, κυρίως σε βόρεια γεωγραφικά πλάτη
🔹 Παρεμβολές σε δορυφορικά συστήματα και σφάλματα GPS
🔹 Υποβάθμιση ραδιοεπικοινωνιών υψηλών συχνοτήτων
🔹 Προσωρινές δυσλειτουργίες σε συστήματα πλοήγησης και επικοινωνιών
Μέχρι στιγμής δεν έχουν αναφερθεί σοβαρές βλάβες, ωστόσο η κατάσταση παρακολουθείται συνεχώς.
Εντυπωσιακό βόρειο σέλας σε απρόσμενες περιοχές
Παρά τους πιθανούς κινδύνους, η καταιγίδα χάρισε και ένα εντυπωσιακό φυσικό θέαμα.
Το βόρειο σέλας έγινε ορατό σε περιοχές όπου σπάνια εμφανίζεται, όπως:
Πολιτείες των ΗΠΑ (Κεντάκι, Αλαμπάμα)
Ιρλανδία
Βόρεια και Κεντρική Ευρώπη
Το φαινόμενο οφείλεται στην αλληλεπίδραση των ηλιακών σωματιδίων με το μαγνητικό πεδίο και την ατμόσφαιρα της Γης.
Η ισχυρότερη από το 2003
Παρότι το 2024 καταγράφηκε καταιγίδα επιπέδου G5, η τρέχουσα καταιγίδα χαρακτηρίζεται από τους ειδικούς ως η ισχυρότερη των τελευταίων 20 ετών σε διάρκεια και γεωγραφική έκταση.
Στο παρελθόν, παρόμοια φαινόμενα έχουν προκαλέσει:
εκτεταμένες διακοπές ρεύματος
προβλήματα σε δίκτυα επικοινωνιών
βλάβες σε ενεργειακές υποδομές
Πώς εξελίσσεται η κατάσταση
Σύμφωνα με το SWPC, η γεωμαγνητική καταιγίδα αναμένεται να συνεχιστεί και τις επόμενες ώρες, με σταδιακή εξασθένηση, ωστόσο οι επιστήμονες παραμένουν σε επιφυλακή.
Τέτοια φαινόμενα, αν και σπάνια, αποτελούν φυσικό αποτέλεσμα της ηλιακής δραστηριότητας και αναμένεται να εμφανίζονται συχνότερα τα επόμενα χρόνια.
