Η Ισλανδία έχει σημάνει συναγερμό, χαρακτηρίζοντας την πιθανή κατάρρευση του Ατλαντικού Ρεύματος (AMOC) ως υπαρξιακή απειλή και ζήτημα εθνικής ασφάλειας. Το κρίσιμο αυτό σύστημα θαλάσσιων ρευμάτων μεταφέρει θερμό νερό από τον Ισημερινό προς τους πόλους, ρυθμίζοντας το παγκόσμιο κλίμα και κρατώντας τους ευρωπαϊκούς χειμώνες σχετικά ήπιους.
Η επιτάχυνση της κλιματικής αλλαγής και το λιώσιμο των πάγων της Γροιλανδίας απελευθερώνουν τεράστιες ποσότητες γλυκού νερού στον Ατλαντικό, γεγονός που μπορεί να αποσταθεροποιήσει τη ροή του ρεύματος. Μια πιθανή κατάρρευση του AMOC θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια “μικρή εποχή των παγετώνων” στη βόρεια Ευρώπη, με δραματική πτώση της θερμοκρασίας, χιονοπτώσεις και έντονα καιρικά φαινόμενα.
Ο υπουργός Κλίματος της Ισλανδίας, Γιοχάν Παλ Γιοχάνσον, δήλωσε ότι πρόκειται για «άμεση απειλή για την εθνική ανθεκτικότητα και ασφάλεια» και ότι η κυβέρνηση επεξεργάζεται σχέδιο έκτακτης ανάγκης για την αντιμετώπιση των πιθανών επιπτώσεων. Τα σενάρια περιλαμβάνουν κινδύνους για την ενέργεια, την επισιτιστική ασφάλεια, τις υποδομές και τις μεταφορές.
Οι επιστήμονες τονίζουν ότι οι συνέπειες δεν θα περιοριστούν στη βόρεια Ευρώπη. Μια διακοπή της ροής του Ατλαντικού Ρεύματος θα μπορούσε να επηρεάσει τα παγκόσμια μοτίβα βροχοπτώσεων, απειλώντας τη γεωργία και τις πηγές νερού σε περιοχές της Αφρικής, της Ινδίας και της Νότιας Αμερικής, ενώ θα μπορούσε επίσης να επιταχύνει την τήξη των πάγων στην Ανταρκτική.
Το Συμβούλιο των Σκανδιναβικών Χωρών, καθώς και δεκάδες ερευνητικά ινστιτούτα, χρηματοδοτούν μελέτες για να αξιολογήσουν το πόσο κοντά βρισκόμαστε σε αυτό το “σημείο καμπής”. Παρότι ορισμένες χώρες θεωρούν ότι μια κατάρρευση εντός του αιώνα είναι απίθανη, άλλοι επιστήμονες, όπως ο Στέφαν Ράμστορφ από το Ινστιτούτο Κλιματικών Επιδράσεων του Πότσνταμ, προειδοποιούν ότι «ο χρόνος για δράση τελειώνει».
Η Ισλανδία δεν σκοπεύει να περιμένει. Όπως δήλωσε ο Γιοχάνσον, «η απειλή είναι πραγματική και η προετοιμασία είναι μονόδρομος — δεν μπορούμε να περιμένουμε οριστικά επιστημονικά συμπεράσματα για να δράσουμε».
Με πληροφορίες από Reuters
